واردات کالا از چین به ایران یکی از پرطرفدارترین فعالیت‌های تجاری در سال‌های اخیر محسوب می‌شود. بسیاری از تاجران و بازرگانان، به دلیل قیمت مناسب کالاهای چینی و امکان دسترسی به محصولات متنوع، علاقه دارند کالاهای خود را از چین وارد کنند. با این حال، موفقیت در تجارت و واردات کالا، تنها به خرید محصول محدود نمی‌شود؛ بلکه انتخاب روش مناسب حمل و نقل بین‌المللی نقش تعیین‌کننده‌ای دارد. در بین روش‌های حمل کالا، حمل دریایی به ایران اقتصادی‌ترین و مطمئن‌ترین گزینه است، به ویژه برای کالاهای حجیم، فله‌ای یا محصولات حساس. در این مقاله از اقیانوس پیمای سپید، همه آنچه باید درباره حمل دریایی از چین به ایران بدانید را بررسی می‌کنیم، از انواع کانتینرها گرفته تا مسیرها، مزایا، هزینه‌ها و مدارک لازم.

حمل دریایی از چین به ایران چیست؟

حمل دریایی به هرگونه انتقال کالا یا محموله‌های تجاری با استفاده از کشتی‌ها گفته می‌شود. این روش می‌تواند با کشتی‌های کانتینری، فله‌بر و جنرال کارگو انجام شود. حجم تجارت بین چین و ایران طی سال‌های اخیر رشد چشمگیری داشته و در سال ۲۰۲۳ به حدود ۳۷.۳ میلیارد دلار رسیده است که ۲۱ درصد بیشتر از سال قبل است. بیشترین سهم این تجارت به حمل دریایی اختصاص دارد، چرا که امکان انتقال محموله‌های بزرگ و سنگین با هزینه کمتر نسبت به حمل هوایی و حتی ریلی فراهم می‌شود.

در حمل دریایی، دو روش اصلی وجود دارد:

• FCL (Full Container Load یا بار کامل کانتینر): در این روش، کل یک کانتینر به محموله یک فرستنده اختصاص می‌یابد. این روش برای محموله‌های بزرگ و فله‌ای مناسب است و ریسک آسیب به کالا در طول مسیر بسیار پایین است.
• LCL (Less than Container Load یا بار کمتر از یک کانتینر): وقتی محموله به اندازه یک کانتینر کامل نباشد، چند فرستنده می‌توانند محموله‌های خود را در یک کانتینر مشترک بارگیری کنند. هزینه‌ها بین فرستنده‌ها تقسیم می‌شود و مقرون‌به‌صرفه‌تر است، اما مدت زمان حمل طولانی‌تر و احتمال آسیب به کالا کمی بیشتر است.

 

مزایای حمل دریایی از چین به ایران

حمل دریایی از چین به ایران، با وجود زمان‌بر بودن نسبت به روش هوایی، مزایای چشمگیری دارد. اول از همه، هزینه کمتر حمل و اقتصادی بودن آن، باعث شده تا بسیاری از تاجران این روش را ترجیح دهند. کشتی‌ها ظرفیت بالایی دارند و می‌توانند محموله‌های بزرگ و فله‌ای را بدون محدودیت‌های معمول حمل زمینی یا هوایی جا‌به‌جا کنند.

از دیگر مزایا می‌توان به امنیت بالا و قابلیت اعتماد اشاره کرد. محموله‌ها معمولاً بدون آسیب به مقصد می‌رسند و احتمال دزدیده شدن یا دستکاری بار بسیار کم است، به‌ویژه در روش FCL که کانتینرها در مبدأ مهر و موم می‌شوند. علاوه بر این، کشتی‌ها و کانتینرهای مدرن این امکان را فراهم می‌کنند که کالاهای یخچالی، حساس، شکستنی یا فله‌ای را با تنظیم دما، تهویه و ایمنی مناسب ارسال کرد.

همچنین حمل دریایی نسبت به سایر روش‌ها دوستدار محیط‌زیست است. هرچند مصرف سوخت کشتی‌ها زیاد است، اما نسبت به هوایی میزان آلاینده‌ها برای هر واحد محموله به شکل قابل توجهی کمتر است. بنابراین برای حجم‌های بالا و مسیرهای طولانی، این روش هم اقتصادی و هم پایدار است.

 

مدارک مورد نیاز برای حمل دریایی از چین

برای ارسال کالا از چین به ایران، ارائه مدارک کامل به شرکت حمل و نقل ضروری است. از جمله این مدارک می‌توان به مشخصات فروشنده و خریدار، جزئیات کامل کالا مانند وزن، ابعاد و کد HS، لیست بسته‌بندی، ثبت سفارش، بندر مبدأ و مقصد، تعیین اینکوترمز و تعداد و نوع کانتینر اشاره کرد. داشتن مدارک کامل باعث می‌شود روند ترخیص و ارسال کالا سریع‌تر و بدون مشکل انجام شود و ریسک تاخیر در مسیر کاهش یابد.

 

روش‌های حمل دریایی

حمل دریایی از چین به ایران معمولاً به چهار شکل انجام می‌شود:

1. FCL (بار کامل کانتینر): کانتینر به‌طور کامل در اختیار یک فرستنده است. مناسب محموله‌های بزرگ و حجیم است و ریسک آسیب به کالا در طول مسیر کم است.
2. LCL (بار کمتر از کانتینر): چند فرستنده می‌توانند محموله‌های خود را در یک کانتینر مشترک بفرستند. اقتصادی است اما زمان حمل کمی طولانی‌تر است.
3. حمل بالک: برای کالاهای حجیم که بسته‌بندی کانتینری ندارند.
4. حمل فله: برای محموله‌های بدون بسته‌بندی مناسب، مانند سیمان، گندم و مواد مشابه.

 

مسیرهای حمل دریایی چین به ایران

حمل دریایی از بنادر اصلی چین مانند شانگهای، شنژن، نینگبو، هنگ‌کنگ، تیانجین، گوانگژو و دالیان به بنادر جنوبی ایران از جمله بندرعباس، بندر امام‌خمینی، بندر بوشهر، بندر خرمشهر و بندر چابهار انجام می‌شود. مسیرهای مختلف باعث می‌شوند تاجران بتوانند بر اساس نوع کالا، هزینه و زمان مورد نظر، بهترین مسیر را انتخاب کنند.

مدت زمان حمل دریایی از بنادر شرقی چین به بندرعباس معمولاً بین ۲۰ تا ۳۰ روز کاری است، اما شرایط آب و هوا، ترافیک بنادر و تغییر مسیرهای اضطراری می‌تواند این مدت را کمی طولانی‌تر کند.

 

انواع کانتینرهای مورد استفاده

برای حمل دریایی، انواع کانتینرها نقش مهمی دارند. از بین بیش از ۲۰ نوع کانتینر، برخی پرکاربردترین آنها برای مسیر چین به ایران عبارتند از:

• کانتینر ۲۰ فوتی GP و HD
• کانتینر ۴۰ فوتی GP و HC یا HQ
• کانتینر فلت رک و روباز
• کانتینر یخچالی و ایزو تانک

این کانتینرها بسته به نوع کالا و حجم آن انتخاب می‌شوند و به تاجران کمک می‌کنند محموله خود را به شکل بهینه و با کمترین ریسک آسیب ارسال کنند.

 

عوامل تعیین‌کننده هزینه

هزینه حمل دریایی تحت تأثیر عوامل مختلفی است:

1. نوع کالا: کالاهای خشک، مایع، فله، یخچالی یا خطرناک هر کدام هزینه‌های متفاوتی دارند.
2. وزن و حجم محموله: هرچه حجم و وزن محموله بیشتر باشد، هزینه حمل در روش LCL افزایش پیدا می‌کند.
3. مسیر حرکت: مسافت و انتخاب مسیر نیز روی هزینه تأثیر مستقیم دارد.

 

جمع‌بندی

حمل دریایی از چین به ایران یکی از بهترین روش‌ها برای واردات کالاهای حجیم و فله‌ای است. این روش اقتصادی، امن و انعطاف‌پذیر است و مسیرهای متنوعی برای انتخاب وجود دارد. برای تاجران و بازرگانانی که قصد دارند کالاهای خود را از چین به ایران منتقل کنند، استفاده از خدمات حرفه‌ای و مشاوره شرکت‌های معتبر مانند اقیانوس پیمای سپید تضمین‌کننده امنیت و کیفیت محموله‌ها خواهد بود.